Onderwijsraad: ruimte nodig voor onderwijsverbetering

Hoe kan de bestaande onderwijspraktijk stapsgewijs verbeterd worden? De Onderwijsraad pleit voor een nauwe samenwerking tussen onderwijspraktijk en onderwijsonderzoek. En de overheid zou scholen de ruimte moeten geven voor onderwijsverbetering. Dat staat in het advies aan de Tweede Kamer 'Ruim baan voor stapsgewijze verbeteringen' van 8 november. De VO-raad onderschrijft dit advies van harte.

Volgens de Onderwijsraad moet de overheid zelf kritisch kijken naar de effectiviteit van onderwijsbeleid en beleid baseren op onderzoek. Als de overheid scholen stimuleert om zelf meer verantwoordelijkheid te nemen voor hun ontwikkeling en stapsgewijze verbetering, dan moet zij scholen daar de ruimte voor geven.

De overheid kan een stap terug doen via de Onderwijsinspectie. En niet een cultuur creëren van “…beoordeling en afrekening van scholen op van bovenaf bepaalde algemene criteria.” Door zo’n afrekencultuur durven scholen geen risico’s meer te nemen, terwijl dat juist een voorwaarde is voor verandering.

Onderzoek
Scholen maken weinig gebruik van resultaten uit onderwijsonderzoek, omdat de resultaten onvoldoende betrekking hebben op vragen uit de praktijk. Voor onderzoekers zijn er weinig stimulansen om onderzoek uit te voeren samen met scholen. De oorzaak is dat het onderwijsonderzoek, onder andere vanwege internationale publicatie-eisen, een eigen interne dynamiek kent, die nauwelijks beïnvloed wordt door vragen vanuit de onderwijspraktijk.

Universitaire onderwijscentra
De Onderwijsraad adviseert om universitaire onderwijscentra (UOC) op te richten omde samenwerking tussen praktijk en onderzoek te stimuleren. In de centra werken scholen, universiteiten, hogescholen en onderwijsontwikkelaars samen om kennis te ontwikkelen op het gebied van onderwijsverbetering. De VO-raad ondersteunt de vorming van UOC.

Het sluit aan bij de initiatieven van de VO-raad om scholen en onderzoekers nauw met elkaar te laten samenwerken in de uitvoering van onderwijsonderzoek. Voorbeelden zijn projecten als Expeditie durven, delen, doen en de SLOA-regelingen. De VO-raad laat bij de SLOA-regeling onderzoeken in welke vormen onderzoekers en scholen samenwerken en wat de succesfactoren zijn.

Middelen
Voor de oprichting van UOC zijn middelen nodig voor praktijkgericht onderwijsonderzoek. De Onderwijsraad adviseert om de verdeling van middelen voor fundamenteel, beleidsgericht en praktijkgericht onderwijsonderzoek te bundelen. De coördinatie komt per 1 januari 2012 in handen van een nieuw regie-orgaan voor onderwijsonderzoek, zoals voorgesteld in het Nationaal Plan Toekomst Onderwijswetenschap.

De VO-raad sluit zich aan bij dit advies mits de middelen voor praktijkgericht onderzoek niet verdrongen worden door middelen voor fundamenteel en beleidsgericht onderzoek.

Rol schoolleiders en docenten
Ook pleit de VO-raad net als de Onderwijsraad voor een belangrijke rol voor schoolleiders en docenten in de programmering van onderwijsonderzoek. Op die manier zullen de resultaten van onderwijsonderzoek beter aansluiten op de behoeftes en de stapsgewijze verbetering van de onderwijspraktijk.

Zie ook de samenvatting van het advies 'Ruim baan voor stapsgewijze verbeteringen'.

Vragen?
Mail de Helpdesk>>