Urennorm verhoogt werkdruk

De lesurennorm verhoogt de werkdruk van docenten door toename van het aantal contacturen, meer overleg buiten lestijden en minder tijd voor scholing en ontwikkeling. Dit blijkt uit een onderzoek naar de gevolgen van de strikte handhaving van de urennorm op de werkdruk in opdracht van de VO-raad en de vakbonden, uitgevoerd door Regioplan.

Naast de toegenomen werkdruk zijn docenten vooral tegen de verminderde tijd voor eigen scholing. Bovendien vinden ze dat leerlingen dan wel meer uren krijgen, maar dat deze uren vaker kwalitatief onvoldoende zijn. Volgens schoolleiders hebben scholen behoefte aan een gedifferentieerde norm die rekening houdt met de verschillen tussen leerlingen. Bijna 70% van de respondenten gaf aan dat de financiering de grootste belemmering vormt voor het realiseren van meer uren. Voor het kunnen realiseren van de wettelijke onderwijstijd zou 5-10% meer bekostiging nodig zijn.

Maatregelen
Naast een uitgebreide enquête zijn ook casestudies uitgevoerd bij tien scholen die relatief veel uren inroosteren. De casestudies moesten maatregelen in kaart brengen die het aantal lesuren verhogen zònder negatieve gevolgen voor docenten. Maar zulke maatregelen waren er bijna niet; de positieve uitzonderingen kosten geld.

Enkele voorbeelden van budgetneutrale maatregelen zijn het vrijwillig inschakelen van ouders, met als nadeel dat je daar niet structureel op kunt bouwen of het afnemen van multiplechoicetoetsen om de druk op het correctiewerk te verlichten, wat vaak weer stuit op onderwijskundige bezwaren. Maatregelen die niet nadelig werken, maar wel meer geld kosten zijn bijvoorbeeld het inzetten van meer (onderwijsondersteunend) personeel, surveillance door uitzendkrachten en compensatie van docenten.

Peiling VO-raad
Uit een eerste peiling van de VO-raad in 2007 kwamen de negatieve effecten van de urennorm ook al naar voren. Na onderhandeling met OCW leidde dit tot een lichte versoepeling van de norm, waardoor VO-scholen 40 van de 1040 uur in overleg met de MR mogen invullen. Bovendien eisten de leden van de VO-raad, in een met spoed ingelaste ledenvergadering in februari van dit jaar, unaniem een onderzoek naar onderwijstijd in relatie met onderwijskwaliteit. De Tweede Kamer heeft toen de onderzoekcommissie o.l.v. Clemens Cornielje ingesteld, die de staatssecretaris en de Tweede Kamer zal adviseren over de urennorm.

De commissie-Cornielje heeft het onderzoeksrapport in ontvangst genomen. De VO-raad verwacht van de commissie dat zij de resultaten van dit rapport meeweegt in haar advies.

Meer informatie
Alexandra Haijkens.