Voorstel onderwijstijd in Tweede Kamer

Onderwijstijd vertoont een stijgende lijn. Dit concludeert de inspectie in het onderwijsverslag 2007/2008. Naast de toename in het aantal lesuren neemt ook de registratie van onderwijstijd toe. Toch hebben met name scholen in het vwo moeite met de realisatie van de wettelijk voorgeschreven hoeveelheid uren.

Vooral met een kleine bovenbouw is het, binnen de huidige bekostiging, organisatorisch zeer lastig om alle vier profielen aan te bieden. Scholen zien zich gedwongen de keuzeruimte voor leerlingen te beperken, klassen te vergroten of te streven naar schaalvergroting.

De VO-raad wil dat de staatssecretaris onderzoekt of scholen genoeg ruimte en geld hebben om aan de nieuwe norm te voldoen en om aandacht te blijven besteden aan onderwijskwaliteit.

De Vaste Kamercommissie Onderwijs bespreekt op 20 mei het voorstel over onderwijstijd van staatssecretaris Van Bijsterveldt. Belangrijkste punten in het voorstel:

• Er komt een nieuwe definitie van onderwijstijd en een nieuwe norm van 1.000 uur per schooljaar.
• De zomervakantie gaat voor leerlingen terug van zeven weken naar zes weken.
• De school gaat verantwoording afleggen aan leerlingen en ouders over de kwalitatieve invulling van het onderwijs.

De afgelopen maanden heeft de VO-raad over dit voorstel gesproken met de staatssecretaris, met de ambtelijke top van het ministerie en met politici. De belangrijkste gespreksonderwerpen waren: voldoende flexibiliteit om kwalitatief maatwerk te bieden aan hun leerlingen, voldoende bekostiging voor de nieuwe norm en de vakanties voor personeelsleden. Onlangs heeft een groep leden van de VO-raad deze punten nogmaals onder de aandacht gebracht van de Tweede Kamer (zie rechterkader).

Flexibiliteit
De VO-raad is positief over de nieuwe definitie van onderwijstijd en de nadruk op horizontale verantwoording. De focus in het voorstel ligt daardoor op onderwijskwaliteit, en niet langer op kwantiteit. Voor de verantwoording hebben scholen wel voldoende flexibiliteit nodig.

In de Kwaliteitsagenda van OCW staat dat scholen meer ruimte krijgen voor maatwerk aan leerlingen. Het gaat om 40 uur die scholen elk leerjaar in overleg met de MR kunnen inzetten voor maatwerk. Deze afspraak staat in het huidige beoordelingskader van de inspectie en het huidige toezichtkader is voor de toekomst het uitgangspunt. Wij vertrouwen erop dat deze maatregel in gelijke mate van kracht blijft. Bij een norm van 1000 uur betekent dat dus 960 + 40 uur.

Vakantie
De staatssecretaris heeft besloten de zomervakantie van leerlingen terug te brengen van zeven naar zes weken. Vanzelfsprekend hoort het gesprek over het aantal vakantiedagen van personeelsleden en het inzetten van roostervrije dagen voor personeel thuis aan de overlegtafel van de sociale partners.

Bekostiging
Voor de uitvoering van de nieuwe norm ontbreekt de noodzakelijke bekostiging. Ook de Commissie Onderwijstijd beschrijft dat de norm van 1000 uur in de bovenbouw havo/vwo, voor een school met een kleine bovenbouw en een traditioneel lesrooster, nauwelijks organiseerbaar of betaalbaar is. Daarmee komt de uitvoerbaarheid van de nieuwe wet onder druk te staan.

Meer informatie
Alexandra Haijkens