Brede onderwijscoalitie kritisch positief over gratis leermiddelen

DEN HAAG, 10 oktober 2006

De VO-raad, VOS/ABB en de educatieve uitgeverijen staan positief tegenover het voor leerlingen in het voortgezet onderwijs kosteloos maken van leermiddelen. Dit laten zij weten in een notitie aan de Vaste Kamercommissie voor Onderwijs.

Aanleiding voor deze stellingname is het feit dat een aantal politieke partijen zich recent heeft uitgesproken vóór overheveling van de financiële verantwoordelijkheid voor de aanschaf van leermiddelen naar scholen. De maatregel zou de ouders ontlasten en het kostenbewustzijn van scholen bevorderen. Bovendien stelt hij scholen in staat om sneller en beter in te spelen op actuele ontwikkelingen in de samenleving. Voorwaarde is wel dat scholen voldoende armslag krijgen om te kunnen voorzien in hun behoefte aan actuele en innovatieve leermiddelen. De VO-raad, VOS/ABB en de educatieve uitgeverijen benadrukken dat het om een bedrag van tussen de 350 miljoen euro en 400 miljoen euro per jaar gaat. Dit bedrag is aanzienlijk hoger dan de 200 miljoen euro waarover gesproken wordt.

Tijdens de Algemene Financiële Beschouwing bleek dat een meerderheid van de Tweede Kamer voorstander is van uitbreiding van de lumpsumfinanciering in het voortgezet onderwijs zodat ouders niet langer de kosten van leermiddelen dragen. In zijn reactie gaf het kabinet aan geen budget te hebben om deze maatregel al in het komende begrotingsjaar te realiseren. Het doorvoeren van de maatregel wordt derhalve overgelaten aan het volgende kabinet. Het onderwerp zal deze week opnieuw aan de orde komen tijdens de begrotingsbehandeling. ChristenUnie, CDA, PvdA en SP - samen een meerderheid van de Tweede Kamer - willen scholen in staat stellen om te investeren in vernieuwing zonder dat dit ten laste komt van de ouders van schoolgaande kinderen.

De VO-raad, VOS/ABB en de educatieve uitgeverijen (verenigd in de GEU) zijn in beginsel positief over dit voorstel. In het licht van de opmars van ICT en van de groeiende behoefte aan maatwerk in het onderwijs is het cruciaal dat de budgettaire ruimte van scholen wordt uitgebreid. De levensduur van leermiddelen neemt af en het is irreëel en onwenselijk om de last van snellere vervanging van leermiddelen bij de ouders te laten. De drie organisaties wijzen nadrukkelijk op het belang van een zorgvuldige voorbereiding. Voorkomen moet immers worden dat scholen in het voortgezet onderwijs hetzelfde lot treft als vele honderden scholen in het basisonderwijs waar wordt gewerkt met sterk verouderde leermiddelen. Het bedrag dat scholen per leerling krijgen dient toereikend te zijn voor het regelmatig vervangen van leermiddelen én moet ruimte scheppen voor innovatie. Dat is cruciaal voor kwalitatief goed onderwijs.

Het is niet reëel om te verwachten dat een oplossing kan worden betaald uit de bestaande onderwijsbudgetten. Als de Kamer scholen de nodige ruimte wil geven, moeten nieuwe duurzame bronnen worden aangeboord. Allereerst moet worden onderzocht welk budget nodig is. Vermoedelijk gaat het om een bedrag van tussen de 350 miljoen euro en 400 miljoen euro per jaar. De VO-raad, VOS/ABB en de educatieve uitgeverijen baseren zich voor deze schatting op een onderzoek van PricewaterhouseCoopers naar schoolkosten, uitgevoerd in opdracht van de minister van Onderwijs en in juni aangeboden aan de Tweede Kamer.

De drie organisaties roepen de politieke partijen met klem op erop toe te zien dat de scholen kunnen beschikken over een realistisch en structureel budget?

Meer informatie
Voor meer informatie kunt u contact opnemen met:
Stephan de Valk (GEU): T 050 522 63 94
Pieter Hettema (VO-Raad): T 030 232 48 00
Ben Verheijen (VOS/ABB): T 0348 40 52 00