Q&A bij het protocol volledige heropening scholen

04 september 2020

N.B: onderstaande informatie kan wijzigen n.a.v. de actualiteit. Laatste update: 4 september 2020

Algemeen

Dit protocol geldt met ingang van schooljaar 2020/2021.

De hygiënemaatregelen van het RIVM van kracht. Het gaat daarbij om:

  • Een goede melding en monitoring van besmettingen;
  • Het strikt toepassen van de overige hygiënemaatregelen.
     

Waar vind ik het servicedocument van het ministerie van OCW?

U kunt het servicedocument downloaden.
 

Overzicht van quarantainemaatregelen

  Klachten maar nog niet getest Positief getest op Covid-19: geen klachten Positief getest op Covid-19: wel klachten Vakantie naar een oranje/geel gebied
Hoe lang moet diegene thuis blijven Als hij/zij 24 klachtenvrij is of de coronatest een negatieve uitslag heeft. 72 uur (3 dagen) vanaf de testafname.

Als zich binnen de 72 uur na testafname klachten ontwikkelen dan blijft de thuisisolatie in stand, tot 10 dagen.

Uit thuisisolatie nadat diegene 24 uur geen klachten meer heeft gehad en het minimaal 7 dagen geleden is dat diegene ziek werd. Bij thuiskomst 10 dagen in quarantaine te gaan.
Hoe lang moet de huisgenoot thuis blijven Als iedereen binnen het huishouden 24 uur geen klachten heeft mag men weer naar buiten. Thuisisolatie eindigt als er tot 72 uur (3 dagen) na de testafname geen klachten zijn  bij de positief geteste persoon.

Als zich binnen de 72 uur na testafname klachten ontwikkelen dan blijft de thuisisolatie in stand, tot 10 dagen na het laatste risicocontact met de huisgenoot.

 
 

 

Op diverse scholen zal het voor leerlingen soms lastig zijn om in de gangen 1,5 meter afstand te bewaren tot de docenten. Hoe is dit op te lossen? 

Het is inderdaad belangrijk dat de 1,5 metermaatregel strikt wordt opgevolgd. Probeer dit zo goed mogelijk te handhaven door bijvoorbeeld looproutes te maken, pauzetijden te spreiden en het aantal bewegingen door docenten te beperken door leerlingen te laten wisselen van lokaal.
 

Mag de schoolkantine weer open?

De schoolkantine mag weer open mits kan worden voldaan aan de 1,5 metermaatregel: het personeel houdt onderling 1,5 meter afstand tot elkaar en tot de leerlingen. Ook moet worden voldaan aan de hygiënemaatregelen.
 

De scholen gaan open voor alle leerlingen terwijl aan de andere kant door de overheid wordt opgeroepen om thuis te werken. Geldt dit dan ook voor de medewerkers in de VO-sector?

De boodschap is inderdaad: werk thuis als het kan en op locatie als het moet.  Het werken op een school is echter aangemerkt als een vitaal beroep. Nu de deuren van alle scholen weer open gaan, wordt van leraren verwacht dat zij fysiek aanwezig zijn op school, tenzij het personeelslid klachten heeft of besmet is met Covid-19.

Voor onderwijsondersteunend personeel geldt de richtlijn om zo veel mogelijk thuis te werken, met uitzondering van de werkzaamheden die op school (of locatie) moeten worden uitgevoerd. Hierover worden tussen werkgever en werknemer afspraken gemaakt.
 

Kunnen er ook weer vergaderingen etc. worden gepland?

Aan scholen wordt geadviseerd terughoudend om te gaan met bijeenkomsten op school (voor bijvoorbeeld oudergesprekken, vergaderingen of vieringen) en deze alleen plaats te laten vinden indien noodzakelijk. Mocht het gaan om een noodzakelijke bijeenkomst, dan dient zoveel mogelijk rekening te worden houden met rustige tijdstippen en de veiligheidsvoorschriften dienen in acht te worden genomen. Online contact tussen school en ouders wordt geadviseerd.
 

Zijn ouders en externen weer welkom op school?

Het advies is om oudergesprekken zoveel mogelijk online te organiseren. Mocht u besluiten dat dit niet kan, plan het gesprek dan bij voorkeur op rustige momenten om extra drukte in de school te voorkomen. Blijf rekening houden met alle hygiënevoorschriften en blijf denken aan de 1,5 meter afstand.
 

Kunnen excursies en buitenlandreizen weer worden georganiseerd?

Voor groepsactiviteiten zoals studiereizen, vieringen, voorstellingen en excursies gelden de algemene richtlijnen vanuit de overheid voor bijeenkomsten buiten het reguliere lesaanbod. De afweging over het al dan niet organiseren van groepsactiviteiten wordt op school- of bestuursniveau gemaakt binnen de richtlijnen van het RIVM. In het geval van buitenlandse reizen is het noodzakelijk de nationale en lokale afspraken te kennen en rekening te houden met het feit dat deze snel kunnen wijzigen. Scholen wordt geadviseerd om terughoudend te zijn in het organiseren van activiteiten in het buitenland.

Voor regels in de verschillende landen zie de website Nederlandwereldwijd.nl. Ook tijdens excursies en buitenlandreizen moeten de afstandsregels en hygiënemaatregelen (van het betreffende land) in acht worden genomen. Houd er rekening mee dat die regels kunnen afwijken van de Nederlandse regels en ook tijdens het buitenlandverblijf kunnen wijzigen.
 

Welke eisen gelden er in het kader van de luchtventilatie?

Het is goed om de lokalen en andere ruimtes meerdere keren per dag te luchten door ramen en deuren 10-15 minuten per keer tegenover elkaar open te zetten.

Verder is het goed om recirculatie binnen één gemeenschappelijke ruimte waar meerdere personen gedurende langere tijd bij elkaar zijn te vermijden. Het gaat hier dan niet om recirculatie van lucht tussen verschillende ruimtes. Vermijd verder het ontstaan van luchtstromen door mobiele (zwenk)ventilatoren en airco’s in gemeenschappelijke ruimtes. Indien er geen andere mogelijkheid is tot verkoeling, zorg er dan voor dat er geen luchtstroom van persoon naar persoon gaat.

Voor een volledig overzicht van de normen rondom ventilatie is er de Coronavirus Arbocatalogus VO van belang.

Daarnaast wordt verwezen naar de handreiking die door de VO-raad samen met de PO-Raad en Ruimte-OK is opgesteld en naar de algemene richtlijnen rondom ventilatie van het RIVM

Welke regels moet ik volgen, die uit het protocol of uit de Coronavirus Arbocatalogus VO?

Ten eerste de regels uit de Arbocatalogus. Voor het toepassen van de regels uit de Arbowetgeving is de Arbocatalogus namelijk leidend, dat gaat over de gezondheid van de werknemer. Voor het overige geldt het protocol hetgeen gebaseerd is op de richtlijnen van het RIVM.
 

Welke regels gelden er voor de gymlessen?

Kleedkamers en douches mogen gebruikt worden. Binnen en buiten gym is per 1 juli ook weer mogelijk. De basisregel van 1,5 meter afstand tussen het personeel en de leerling moet wel worden gehandhaafd. Zie ook www.kvlo.nl voor het protocol LO voor VO en VSO/PRO.
 

Kunnen alle leerlingen binnen de school tegelijkertijd met pauze?

Het is raadzaam om de pauzes te spreiden. Dus kleinere groepen leerlingen per keer met pauze, waardoor er beter afstand kan worden gehouden tot het surveillerend personeel.
 

Mag ik een schoolfeest organiseren?

Aan scholen wordt geadviseerd terughoudend om te gaan met bijeenkomsten op school (voor bijvoorbeeld oudergesprekken, vergaderingen of vieringen) en deze alleen plaats te laten vinden indien noodzakelijk. Mocht het gaan om een noodzakelijke bijeenkomst, dan dient zoveel mogelijk rekening te worden houden met rustige tijdstippen en de veiligheidsvoorschriften dienen in acht te worden genomen. Online contact tussen school en ouders wordt geadviseerd.
 

Kan er na de zomervakantie ook onderwijs op afstand worden gegeven?

Afstandsonderwijs kan worden georganiseerd als leraren niet fysiek op school kunnen zijn. Het is dan voor die betreffende les wel geheel op afstand en niet in combinatie met fysiek onderwijs (hybride onderwijs). Het is dus nadrukkelijk niet de bedoeling dat een leraar voor één programmaonderdeel zowel een fysieke les als – daarbovenop – een les op afstand moet verzorgen. Het is uiteraard wel mogelijk om een fysieke les te streamen, of een opname te maken die kan worden terug bekeken. Bespreek met het team wat mogelijk is. Daarnaast mag digitaal onderwijs, mits dit voldoet aan de eisen die de Wet Onderwijstijd stelt, deel uitmaken van het onderwijsprogramma voor leerlingen in het voortgezet onderwijs.
 

Kunnen de lessen (live) gestreamd worden?

Ja, leraren mogen hun lessen streamen vanuit het leslokaal waarin ze lesgeven. Thuiszittende leerlingen kunnen op die manier de lessen volgen. Maak hierover afspraken met het docenten(team).
 

Tijdens het brugklaskamp overnachten de leerlingen in tenten zoals elk jaar wordt gedaan. Kan dat weer?

Aan scholen wordt geadviseerd terughoudend om te gaan met bijeenkomsten op school (voor bijvoorbeeld oudergesprekken, vergaderingen of vieringen) en deze alleen plaats te laten vinden indien noodzakelijk. Mocht het gaan om een noodzakelijke bijeenkomst, dan dient zoveel mogelijk rekening te worden houden met rustige tijdstippen en de veiligheidsvoorschriften dienen in acht te worden genomen. Online contact tussen school en ouders wordt geadviseerd.
 

Wat betreft het schoonmaken van meubilair: moet dat tussen lessen door nog steeds worden gedaan?

Nu de 1,5 metermaatregel tussen leerlingen onderling wordt losgelaten kan het schoonmaken van tafels en stoelen door leerlingen komen te vervallen. Voor de werkplekken van leraren geldt de schoonmaak wel bij binnenkomst en op het moment dat zij van werkplek wisselen.
 

Is het noodzakelijk om apparatuur telkens schoon te maken tussen verschillende groepen?

Apparatuur dat ook gebruikt wordt door onderwijs (ondersteunend) personeel dient na ieder gebruik te worden schoongemaakt.
 

De extra kosten die zijn gemaakt door corona, krijgen de scholen daar een extra vergoeding voor?

Nee, vooralsnog komt er geen extra vergoeding voor de extra kosten die gemaakt zijn in de afgelopen en de aankomende periode. Door het LCVS is dit onderwerp wel op de agenda gezet voor zover het gaat om kosten die nu (of in de toekomst) door scholen gemaakt moeten worden met betrekking tot ventilatiesystemen. Als het gaat om gebouwen die niet voldoen aan reeds bestaand (pre-corona) normen, dan ligt dat minder voor de hand.
 

Moet ik als school gebruik van mondkapjes etc. verplichten danwel ter beschikking stellen?

Een school kan aanvullende maatregelen invoeren, zoals een mondkapjesplicht. Een mondkapjesplicht is volgens de huidige medische inzichten niet nodig op school. Als een school een dergelijke plicht toch invoert, geldt wel een aantal voorwaarden. De school moet de noodzaak, proportionaliteit en subsidiariteit ervan kunnen onderbouwen. De plicht moet dan worden vastgesteld in het leerlingenstatuut en de arbeidsvoorwaarden. Daarbij moet in elk geval de medezeggenschap betrokken worden. Het schoolbestuur moet ook rekening houden met de uitvoerbaarheid en handhaafbaarheid van de plicht. Bij het handhaven van de mondkapjesplicht zal de school zorgvuldig de proportionaliteit in acht moet nemen: het belang van de leerplicht weegt immers ook zwaar. Het is daarom belangrijk dat de school hier een goed gesprek over voert met leerlingen, ouders en personeel. Voorts dienen scholen elkaar niet te verrassen en strekt het tot aanbeveling de scholen in de omgeving te informeren over het instellen van dergelijke maatregelen.
 

Wat moet een school doen bij een (verdenking op een) besmetting?

Het is gebruikelijk dat scholen uitbraken van infectieziekten melden bij de GGD afdeling infectieziektebestrijding. De algemene regel is dat de schoolleider of locatiemanager een ongewoon aantal gevallen van een ziekte van vermoedelijk infectieuze aard bij de GGD meldt. Dit geldt ook voor (mogelijke) coronavirusinfecties. Maar omdat er inmiddels een nationaal testbeleid geldt voor COVID-19, is nu bepaald dat de schoolleider of locatiemanager één of meer bevestigde besmettingen met COVID-19 meldt bij de GGD als zij daarover nog niet door de GGD zijn benaderd.
 

OV-afspraken


Worden de OV regels aangepast?

Scholen moeten, net als in de periode voorafgaand aan de zomervakantie, lokale afspraken maken met hun regionale vervoerder over het gebruik van OV door hun leerlingen. Hiervoor is het ‘Afsprakenkader Veilig Vervoer VO’ opgesteld.

Het is noodzakelijk om afspraken te maken omdat veel andere sectoren in de samenleving mogelijk in september ook (weer) gebruik zullen gaan maken van het OV. Spreiding blijft dus noodzakelijk, en daarmee het maken van goede afspraken.

Het uitgangspunt blijft dat leerlingen zoveel mogelijk met eigen vervoer of lopend naar de schoollocatie komen, of worden gehaald en gebracht door ouders/verzorgers. Alleen als het echt niet anders kan is het OV een optie. Iedere leerling die afhankelijk is van het OV moet ook op school kunnen komen. Scholen en vervoerders maken daarover lokale afspraken. De school en vervoerder(s) bekijken welke informatie daarvoor nodig is. Er dient maandelijks contact te zijn tussen vervoerder en school om te checken of het aantal ov-leerlingen verandert (bv. omdat de roosters zijn veranderd).

Scholen die per dag minder dan 100 leerlingen hebben die met het OV reizen, zijn uitgezonderd van het maken van deze afspraken. Wel moeten scholen voor wie dit geldt zich eenmalig ‘afmelden’ bij de regionale vervoerder. 
 

Vakantie


Kan een werkgever verbieden dat een werknemer in zijn vakantie naar het buitenland afreist?

Verbieden is in beginsel niet mogelijk. Wel is het raadzaam de werknemer sterk af te raden om naar een risicogebied te reizen, de reisadviezen van het ministerie van Buitenlandse Zaken serieus te nemen en de werknemer erop te wijzen dat de gevolgen voor zijn/haar rekening en risico kunnen komen. Zo’n consequentie kan bijvoorbeeld zijn geen recht op loon als de werknemer toch afreist naar het risicogebied en vanwege het coronavirus door de lokale autoriteiten in quarantaine wordt geplaatst, waardoor hij/zij niet op tijd terug kan komen om werkzaamheden te hervatten.

Reist de werknemer naar een veilig gebied en verandert de situatie daar vervolgens waardoor de werknemer in quarantaine wordt geplaatst, dan is het uitgangspunt dat de werknemer recht heeft op loon. Dit kan anders worden als de situatie daar geleidelijk verandert en de werknemer bewust bepaalde risico’s neemt of de waarschuwing/instructie van de werkgever om terug te keren weigert op te volgen, dan kan het gevolg zijn dat dit voor rekening van de werkgever komt.
 

Wat zijn de regels voor leerlingen die op vakantie zijn geweest in landen met een oranje of rood reisadvies?

Wie terugkomt uit een oranje of rood (geworden) land wordt dringend geadviseerd 10 dagen in quarantaine te gaan. De quarantaine geldt ook voor kinderen van boven de 12 jaar. Omdat kinderen tot en met 12 jaar nauwelijks een rol spelen bij besmetting met het coronavirus geldt voor hen de uitzondering dat zij wel naar school mogen en aan sportactiviteiten mogen deelnemen.

Voor leerlingen die vanwege het dringende thuisquarantaine advies direct na de zomervakantie niet naar school kunnen, is het doen van een verzuimmelding door de school bij de leerplichtambtenaar -anders dan eerder gemeld- niet nodig. Voorop staat dat voorkomen moet worden dat leerlingen naar school gaan terwijl ze in thuisquarantaine horen te zitten. Scholen worden opgeroepen om zoveel als mogelijk in overleg te treden met ouders en leerlingen over mogelijkheden om vanuit de thuisquarantainesituatie afstandsonderwijs te volgen.
 

Wat zijn de regels voor ouders die op vakantie zijn geweest in landen met een oranje reisadvies?

Het wordt afgeraden om op vakantie te gaan naar ‘oranje landen’, voor ‘rode landen’ geldt een negatief reisadvies. Ouders die toch terugkomen uit een oranje of rood land worden dringend geadviseerd om 10 dagen in quarantaine te blijven. Zij moeten dus thuis blijven en mogen ook niet op school of op het schoolplein komen. 
 

Personeel


Kan personeel dat behoort tot de risicogroep worden verplicht naar school te komen?

Werknemers die tot een risicogroep behoren komen werken mits het een controleerbare omgeving betreft, eventueel met aanvullende maatregelen. Werknemers uit de risicogroepen hebben de keuze van dit uitgangspunt af te wijken na overleg met de werkgever (al dan niet met betrokkenheid van de bedrijfs-/arbo-arts). Lees op de website van het RIVM over wie tot de risicogroepen behoort.
 

Het kabinet heeft opgeroepen om zoveel mogelijk thuis te werken, geldt dit ook voor het personeel op school?

Onderwijs is een van de vitale sectoren in onze samenleving. Werknemers die gezond zijn, zijn beschikbaar voor het verzorgen van het onderwijs op de school en komen werken.

Voor onderwijsondersteunend personeel geldt de richtlijn om zo veel mogelijk thuis te werken, met uitzondering van de werkzaamheden die op school (of locatie) moeten worden uitgevoerd. Hierover worden afspraken gemaakt.
 

Indien een werknemer zorgen heeft of vermoedt dat er sprake is van besmetting door Covid-19, wat word ik als werkgever geacht te doen?

Wijs het personeelslid op het huidige regime waarin duidelijk staat vermeld dat een ieder met klachten niet mag werken en wordt geadviseerd zich direct te laten testen.
 

De werknemer geeft aan dat hij/zij positief getest is op Covid-19 maar geen klachten heeft. Kan deze werknemer op school komen werken?

De werknemer die positief getest is op Covid-19 maar geen klachten heeft moet 72 uur (3 dagen) vanaf de testafname thuisblijven in isolatie, omdat dit besmettelijk kan zijn voor anderen.

Ook huisgenoten moeten thuisblijven, omdat zij misschien besmet zijn geraakt en op deze wijze voorkomen dat zij anderen besmetten. De isolatie eindigt als er tot 72 uur (3 dagen) na de testafname geen klachten zijn die passen bij COVID-19. De GGD bespreekt met de geteste wanneer dit het geval is.

Als zich binnen de 72 uur (3 dagen) na testafname klachten ontwikkelen bij het personeelslid/leerling, dan blijft de thuisisolatie in stand. Ook huisgenoten moeten dan thuis in quarantaine blijven tot 10 dagen na het laatste risicocontact met de werknemer.

In de pauzes wordt er gesurveilleerd door het personeel, kan dit?

Ook hier geldt de basisregel van 1,5 meter afstand tussen het personeel onderling en tussen volwassenen en leerlingen. Deze maatregel moet strikt wordt opgevolgd, dus ook tijdens surveillances. Als de fysieke afstand tot leerlingen en andere volwassenen niet geborgd kan worden, dan bieden beschermingsmiddelen wellicht uitkomst. Ga hierover wel eerst in gesprek met de medewerkers en MR.
 

Kan een personeelslid met een familielid in een risicogroep verplicht worden om fysiek op school les te geven?

Werknemers met gezinsleden/huisgenoten uit een risicogroep komen werken. Werknemers met gezinsleden/huisgenoten uit een risicogroep hebben de keuze van dit uitgangspunt af te wijken na overleg met de werkgever (al dan niet met betrokkenheid van de bedrijfs-/arbo-arts).
 

Wat zijn de regels voor docenten en ander onderwijspersoneel die op vakantie gaan naar landen met een oranje reisadvies?

Het wordt afgeraden om op vakantie te gaan naar ‘oranje landen’, voor ‘rode landen’ geldt een negatief reisadvies. Wie toch terugkomt uit een oranje of rood land wordt dringend geadviseerd 10 dagen in quarantaine te gaan. Als docenten of ander onderwijspersoneel naar landen met een oranje of rood reisadvies op vakantie gaan, is het hun eigen verantwoordelijkheid dat ze op tijd terug zijn om de volledige quarantaine af te maken voordat de school begint en ze weer aan het werk gaan. Het kan zijn dat de werknemer zijn werk niet (volledig) kan verrichten omdat hij of zij fysiek op school aanwezig moet zijn. In dat geval kan gesteld worden dat het niet-werken voor risico van werknemer komt, met als gevolg dat geen recht op loon bestaat. Scholen doen er verstandig aan hun personeel hier op te wijzen, zodat ze na de vakantie niet voor verrassingen komen te staan.
 

Wat zijn de regels voor docenten en ander onderwijspersoneel die op vakantie gaan naar landen met een geel reisadvies en gedurende de vakantie oranje/geel worden?

Als iemand op vakantie gaat naar een code geel land dat tijdens het verblijf een code oranje/rood land wordt, kan dit voor risico van de werknemer komen afhankelijk van het feit of de werknemer bepaalde risico’s neemt om in het land te blijven.

Kan je als werknemer, wonend in België of Duitsland en werkend in Nederland, waarbij Nederland het woongebied heeft aangemerkt als oranje toch komen werken?

Er is geen beletsel om dan te komen werken op school in Nederland. Wij verwijzen hiervoor naar https://www.svb.nl/nl/bbz-bdz/covid19/reizen. Uiteraard blijven alle andere maatregelen van kracht (blijf thuis bij klachten en laat je testen).

Mag een leraar de leerling verplichten de camera aan te zetten indien de leerling les op afstand volgt?

Allereerst moet er vastgesteld worden wat het doel van de digitale les is en of het daarvoor nodig is dat de leerlingen in beeld komen/zijn. Verder kan het voor het uitvoeren van goed onderwijs belangrijk zijn dat de leerlingen in beeld zijn, bijvoorbeeld bij een interactieve les, om de leerlingen goed te kunnen begeleiden of als leerlingen met elkaar moeten samenwerken. Het is dus mogelijk om leerlingen te verplichten om hun camera aan te zetten en de professional (docent) bepaalt of en wanneer dit noodzakelijk is (bijvoorbeeld bij het afnemen van toetsen).

De grondslag voor het verzorgen van goed onderwijs is de wettelijke taak (in geval van po- en vo-scholen).

Aandachtspunten:

1. Instrueer leerlingen goed over wat ze zelf kunnen doen om de impact op hun privacy te beperken, bijvoorbeeld door het instellen of vervagen van de achtergrond.

2. Als leerlingen bezwaren hebben, dan ga je met ze in gesprek en zoek je naar een oplossing.

3. Bedenk dat de camera ook niet de gehele les aan hoeft te staan, maar alleen als de docent dat noodzakelijk vindt en er om vraagt.
 

Praktijkonderwijs en beroepsgerichte vakken


Hoe moet worden omgegaan met de praktijkvakken?

Voor praktijklessen in het beroepsgerichte onderwijs, de praktische vakken, en het praktijkonderwijs zegt het protocol dat het betrokken onderwijspersoneel en de schoolleiding met elkaar in overleg treden wanneer afstand houden tussen leerling en docent niet altijd mogelijk is.
 

Wat moet worden verstaan onder ‘in overleg’?

In overleg betekent dat met wederzijdse instemming tussen schoolleiding en de betrokken medewerker kan worden afgeweken van de regel dat leerlingen en medewerkers 1,5 meter afstand houden. Bij praktijklessen in het beroepsgerichte onderwijs, de praktische vakken, en het praktijkonderwijs is dit niet altijd mogelijk. Daarom moeten hierover afspraken worden gemaakt. Daarbij kan ook gekeken worden naar alternatieven. Zijn er misschien aanpassingen mogelijk, bijvoorbeeld in het geven van instructie?

Mag er gezongen worden tijdens de muziekles?

Het in groepsverband geforceerd verheffen van de stem is verboden. Hierbij gaat het onder meer om hard meezingen bij concerten en optredens, spreekkoren en schreeuwen.

Zingen op school in de muziekles is, met de beperking zoals hierboven vermeldt, wel weer mogelijk. Koren en zangensembles kunnen weer repeteren en optreden. Voor beide gelden de adviezen van het RIVM over koren en zangensembles. Leerlingen onderling hoeven bij zingen geen afstand te houden, leerlingen ten opzichte van docenten en docenten onderling wel.

Uit voorzorg worden extra maatregelen voor de ventilatie geadviseerd in de ruimtes waar wordt gezongen, naast de standaard ventilatieadviezen. Ventileer de ruimte waar gezamenlijk wordt gezongen 24 uur per dag en zorg ervoor dat in de pauzes en na de les de ruimte ongeveer 10 minuten wordt gelucht (dit advies is gebaseerd op normen uit LCHV Hygiënerichtlijnen).

Bij twijfel over de ventilatie en luchtstromen in de ruimte is het aan te raden professioneel advies in te winnen. Zorg ervoor dat tijdens het luchten mensen niet in de ruimte aanwezig zijn of, als dat niet mogelijk is, voorkom dat mensen in de luchtstroom achter elkaar zitten tijdens het luchten.