Oppositie heeft forse kritiek op rekentoets

28 januari 2015

‘Het is een afrekentoets’, ‘deze toets is onaanvaardbaar’, ‘de rekentoets wordt van een middel het doel op zich’. De oppositie toonde zich zeer kritisch in het debat over de rekentoets dat vandaag in de Tweede Kamer plaatsvond. Een dag voor het debat had de PvdA aangegeven in te stemmen met het plan van staatssecretaris Dekker om de rekentoets vanaf het schooljaar 2015-2016 voorwaarde te maken voor het behalen van het diploma. Hiermee is er in de Kamer een meerderheid ontstaan voor dit plan. Bisschop (SGP) stelde aan het eind van het debat echter 'dat de kruitdampen nog niet opgetrokken zijn'. De Kamer heeft een voortgezet algemeen overleg aangevraagd.

Alle aanwezige partijen benadrukten tijdens het debat dat ze het doel om tot beter rekenonderwijs te komen en het rekenniveau van leerlingen te verhogen, steunen. De vraag was of het hiervoor nodig is om de rekentoets op te nemen in de slaag-/zakregeling en voorwaarde te maken voor het behalen van een diploma (waar een leerling bijvoorbeeld een 4 voor economie kan compenseren, betekent een 4 op de rekentoets straks dat de leerling bij voorbaat gezakt is).

De VO-raad vindt dat de rekentoets daarmee een onevenredig groot gewicht krijgt en onterecht doorslaggevend wordt voor de toekomstperspectieven van leerlingen. Leerlingen wiens talent minder bij rekenen en meer bij andere vakken ligt, kunnen zo geen diploma halen en niet doorstromen naar het vervolgonderwijs. De rekentoets staat zo ook compleet haaks op de doelstellingen uit het Sectorakkoord VO voor meer maatwerk. 

Binnen het onderwijsveld was er daarnaast veel kritiek op de toets zelf; deze zou onder meer nog te talig en te onduidelijk zijn en amper de rekenvaardigheid toetsen. Leerlingen mogen niet de dupe worden van een overhaaste invoering van een toets die niet deugt.

De brandbrief die de VO-raad - samen met de bonden, LAKS, Landelijke ouderraad en PO-Raad – hierover aan de Tweede Kamer heeft gestuurd, werd in het debat meermaals aangehaald door D66, CDA, SGP, GroenLinks en de SP. Van Meenen (D66) sprak over een ‘afrekentoets’ en ook Rog (CDA) benadrukte dat de rekentoets leerlingen afrekent op wat ze niet kunnen in plaats van beloont voor wat ze wel kunnen. Van Dijk (SP) noemde het vreemd dat de PvdA sprak over draagvlak en vroeg zich af of de partij de argumenten van de vele organisaties die tegen zijn dan wel had meegewogen. Bijna alle oppositiepartijen gaven aan dat het geringe draagvlak in het onderwijsveld niet serieus wordt genomen en dat de bewindslieden blijkbaar weinig lering  hebben getrokken uit de bevindingen van de commissie Dijsselbloem.

Jadnanansing (PvdA) stelde dat ‘ook veel docenten en scholen voorstander zijn van de rekentoets als onderdeel van het eindexamen’. Ook zei ze dat ‘leerlingen pas leren als er bij een toets iets op het spel staat’. Daarnaast benadrukte ze dat zij vindt dat tal van eerdere bezwaren door staatssecretaris Dekker zijn weggenomen (door bijvoorbeeld het toestaan van meer herkansingen en het invoeren van een aangepaste toets voor vmbo-bb leerlingen). De oppositie vond dit volstrekt onvoldoende en stelde dat aanpassingen in de toets niet leiden tot beter rekenonderwijs.

Het voortgezet algemeen overleg over de rekentoets zal waarschijnlijk volgende week plaatsvinden.

De VO-raad blijft ervoor pleiten om de rekentoets geen voorwaarde te maken voor het behalen van een diploma, maar het cijfer voor de toets op een plusdocument bij het diploma te plaatsen. Het is belangrijk om het rekenonderwijs te verbeteren en de rekentoets kan hierbij een belangrijk diagnostisch hulpmiddel zijn. Leerlingen mogen echter niet op de toets worden afgerekend.