Page 1 Copy 2 Created with Sketch.
Organisatie-ontwikkeling
De VO-raad ervaart binnen de vo-sector veel enthousiasme voor anders organiseren: het anders nadenken over de manier waarop het onderwijs wordt georganiseerd binnen de school en in samenwerking met de omgeving. In het veld gebeurt al veel, van kleine pilots tot grotere veranderingen.

Anders organiseren manifesteert zich op vele manieren: leraren vervullen andere rollen naast het klassikaal lesgeven, leraren werken meer samen, klassen of vakken worden samengevoegd, ander personeel wordt ingezet, er wordt samengewerkt met de omgeving en leerlingen leren op andere manieren. Anders organiseren gebeurt vaak vanuit onderwijsinhoudelijke motieven, maar ook het lerarentekort in het vo speelt een rol.  

Ontwikkeltijd  

Om de werkdruk te verminderen en meer tijd voor onderwijsontwikkeling te creëren, hebben sociale partners in de CAO VO 2018-2019 afgesproken dat in het takenpakket van leraren 50 uur op jaarbasis wordt vrijgespeeld om in te zetten als ontwikkeltijd. Deze tijd kan goed worden gebruikt om binnen de school of binnen teams na te denken over de onderwijsorganisatie en ontwikkelingen in gang te zetten om het onderwijs anders in te richten.  

Begin april heeft Voion een monitoringsonderzoek uitgevoerd naar de voortgang van de planvorming in de sector. Ruim de helft (52%) van de plannen is (mede) tot stand gekomen vanuit een onderwijskundige visie, waarbij gekeken is hoe het onderwijs anders kan worden vormgegeven. Ongeveer twee derde van de bevraagde scholen heeft positieve verwachtingen ten aanzien van de cao-afspraak. Men verwacht dat de uitvoering van de plannen leidt tot beter inhoudelijk onderwijs, beter georganiseerd onderwijs, werkdrukvermindering en rust. 

Lerarentekort  

Maatschappelijke ontwikkelingen zoals het lerarentekort dwingen de vo-sector op een andere manier naar het onderwijs en de organisatie daarvan te kijken. Toekomstbestendig onderwijs, flexibiliteit en een aantrekkelijk lerarenberoep kunnen helpen om het hoofd te bieden aan het lerarentekort, naast het vergroten van de mogelijkheden om meer leraren op te leiden.  

In 2019 maakte Voion de publicatie Anders organiseren? Teamwork!, een verkenning naar de personele gevolgen van anders organiseren in het voortgezet onderwijs. Daaruit blijkt dat anders organiseren op verschillende manieren invloed heeft op personeel. Zo krijgen leraren een breder perspectief omdat zij intensiever bezig zijn met onderwijsontwikkeling en vaak vakoverstijgend en interdisciplinair werken. Docenten en ook onderwijsondersteunend personeel op scholen hebben andere vaardigheden en kennis nodig. Scholen die anders organiseren worden ervaren als motiverend voor het personeel, doordat personeel meer samenwerkt en van elkaars kwaliteiten gebruik kan maken.

Mede op aandringen van de VO-raad heeft het ministerie een subsidieregeling in het leven geroepen voor de regionale aanpak lerarentekort. Met de subsidieregeling kunnen schoolbesturen samen met collega-besturen, lerarenopleidingen en andere partners in de regio een plan van aanpak ontwikkelen en uitvoeren om het lerarentekort gezamenlijk aan te pakken en samenwerking opzetten of versterken op dit vlak. Een van de belangrijke oplossingsrichtingen waar deze regionale projectplannen zich op richten is anders organiseren.

Beleidsadviseur goed bestuur, leerlingbetrokkenheid, (bevoegdheid) leraren

Dennis van Velzen

Neem contact op Page 1 Copy 2 Stel uw vraag aan de helpdesk (voor VO-raad leden) Page 1 Copy 2