Onderwijs in Nederland nog niet voor iedereen toegankelijk

05 november 2020

Wat betekent het recht op onderwijs voor mensen met een beperking? Het College voor de Rechten van de Mens heeft hier onderzoek naar gedaan en een advies geschreven voor de overheid. In het advies ‘Het recht op onderwijs in het VN-verdrag handicap’, dat minister Slob 11 november ontvangt, staat dat de overheid de verantwoordelijkheid heeft om te werken aan een inclusief onderwijssysteem.


Sinds 2016 geldt in Nederland het VN-verdrag handicap. Dit VN-verdrag beschermt de rechten van mensen met een langdurige lichamelijke, psychosociale, verstandelijke of zintuigelijke beperking. Het College voor de Rechten van de Mens controleert als toezichthouder of de overheid zich aan de uitvoering van dit verdrag houdt. Volgens het VN-verdrag handicap hebben mensen met een beperking het recht om mee te kunnen doen in de samenleving, net als ieder ander. Daarbij hoort ook het recht op onderwijs. In Nederland zie je dit ook terug in het kader van passend onderwijs én de ontwikkeling naar inclusiever onderwijs. Ook toegankelijkheid en gelijke kansen zijn in dit verdrag opgenomen.

Advies recht op onderwijs

Omdat de overheid ervoor verantwoordelijk is dat iedereen zich kan ontwikkelen en ontplooien, adviseert het College de overheid onder meer om een overkoepelend beleidskader te maken. Hierin moet een visie en een stappenplan staan om te zorgen voor het recht op onderwijs voor mensen met een beperking. Het is belangrijk dat mensen met een beperking, de gemeenten, onderwijsinstellingen en andere (zorg)organisaties betrokken zijn bij het maken hiervan. Andere aanbevelingen zijn het denken vanuit de leerling: wat heeft een leerling of student nodig om zich maximaal te ontwikkelen? En ook: laat zien dat (en hoe) wordt gewerkt aan de uitvoering van het VN-verdrag handicap. Als de regering bijvoorbeeld een wet aanpast, zoals de Leerplichtwet, dan moet duidelijk gemaakt worden hoe die wet iets toevoegt aan de uitvoering van het verdrag.

Evaluatie passend onderwijs

Tijdens de gesprekken in het kader van de evaluatie passend onderwijs (november 2020 in Tweede Kamer) is gebleken dat er in de loop van de jaren meer draagvlak is ontstaan voor inclusiever onderwijs. Voorwaarden daarbij zijn wel dat docenten voldoende toerusting en ondersteuning (ook vanuit de jeugdzorg/jeugdhulpverlening via de gemeente) moeten krijgen, dat aanpassingen in de huisvesting mogelijk moeten zijn én dat er wel specialistisch onderwijsvoorzieningen moeten blijven bestaan, zoals toegankelijk lesmateriaal. Onder andere via de experimenteerregeling wordt inmiddels op veel plaatsen samengewerkt tussen regulier en speciaal onderwijs. De samenwerking met de zorg, lerarenopleidingen en ervaringsdeskundigen zal ook bijdragen aan inclusiever onderwijs. Deze punten komen ook terug in het advies van het College. 

Bron: mensenrechten.nl

Meer weten over het recht op onderwijs?

Neem voor meer informatie contact op met het College door een e-mail te sturen naar info@mensenrechten.nl en kijk op Mensenrechten op school
 

Voorbeelden van samenwerking tussen regulier en speciaal onderwijs vindt u op Steunpunt Passend Onderwijs