16 december 2019

Op het Ichthus College in Kampen (praktijkonderwijs t/m gymnasium, twee locaties) is de onderwijsvisie richtinggevend voor de visie op en de praktijk van toetsing en examinering. Er is een structuur ingericht om de kwaliteit van het toetsbeleid en de uitvoering ervan te bewaken. Minke de Vries, seniordocent toetsbeleid, speelt daarin een leidende rol.

Sinds vijf jaar werkt De Vries als seniordocent toetsbeleid aan de kwaliteit van de examinering en toetsing op haar school. “Ik ontwikkel in samenspraak met collega’s en leerlingen het toetsbeleid en betrek daar, afhankelijk van het onderwerp, verschillende mensen bij. Daarnaast fungeer ik als adviseur en verzorg ik scholing van docenten op het gebied van toetsing. Ik werk nauw samen met een teamleider met de portefeuille examinering en toetsing, die de verbindende factor is tussen mij en de teamleiders.”

Formatief evalueren

Het eerste dat De Vries te doen stond toen zij deze functie kreeg, was het formuleren van een visie op toetsing, want die ontbrak. Volgens De Vries is zo’n visie essentieel omdat het toetsbeleid dan is gefundeerd en keuzes goed zijn onderbouwd. De onderwijsvisie van de school is hierbij richtinggevend. “In onze onderwijsvisie staat bijvoorbeeld dat we talentontwikkeling en het leerproces van leerlingen centraal stellen. Dat betekent dat je moet kunnen vaststellen waar de leerling in zijn ontwikkeling staat. Daarom neemt formatief evalueren in ons toetsbeleid een belangrijke plaats in. Die keuze vloeit logisch voort uit onze onderwijsvisie.”

Niet in beton gegoten

Dat er een relatie is tussen de onderwijsvisie en het toetsbeleid betekent dat het toetsbeleid niet in beton is gegoten. Onderwijs is immers altijd in beweging. “Daarom is het belangrijk om de toetsvisie en de toetspraktijk regelmatig tegen het licht te houden en te kijken of het nog in lijn is met de onderwijsvisie”, zegt De Vries. “Dat was eigenlijk vooral mijn taak, maar ik ga dat meer als een gezamenlijk proces inrichten.”

De keuze voor formatief evalueren vloeit logisch voort uit onze onderwijsvisie

Ook de kwaliteit van het toetsbeleid is een aandachtspunt van De Vries. Zo wordt momenteel gewerkt aan een plan om de begeleiding van de vakgroepen op het gebied van toetsing en examinering te verbeteren. “We stelden vast dat de kennis, vaardigheden en meningen van de collega’s over toetsing sterk verschillen en dat zien we ook terug in de kwaliteit van de toetsing bij de verschillende vakgroepen.”

Ook is er een plan in de maak om de rol van de examencommissie meer inhoud te geven, vertelt De Vries: “Doordat de examencommissie op dit moment vooral een organisatorische, uitvoerende rol heeft, is er geen sterke verbinding met de visie. Die verbinding willen we versterken door de examencommissie meer een denktankfunctie te geven en dus mee te laten denken over het beleid voor toetsing en examinering.”

Bewuster toetsen

Al met al hebben de afgelopen jaren veel opgeleverd, vertelt De Vries. “Collega’s hebben meer kennis en vaardigheid op het gebied van toetsen en gaan er bewuster mee om. We zien dat de kwaliteit van summatieve toetsing is toegenomen en dat de kwantiteit ervan is afgenomen. Dat is in lijn met ons toetsbeleid, want in de plaats hiervan worden er allerlei vormen van formatief evalueren gebruikt. Ook wordt er in rapportvergaderingen minder gesproken over het cijfer en meer over wat er achter het cijfer zit.”

Meer informatie

Minke de Vries
mvries@ichthuskampen.nl